Giriş GÜNCEL YAZARLAR Resim-Karikatür Büyük Doğu Arşivi

BAŞYAZI

KİTAP ELEŞTİRİLERİ

KÖŞE YAZILARI

SİYASET

BASINDA GEZİNİRKEN

TARİH

SANAT

FIKIH

BİZE ULAŞIN

Muhasebe               /Mahir KAYNAK

 

İngiltere’deki teşebbüs düzeyinde kaldığı söylenen terör eylemine İngilizlerin şüpheyle baktığı, olayın abartıldığını düşündüğü konuşuluyor. Ben olayın teşebbüs aşamasında kalmadığını, zaten psikolojik bir yönlendirmeyi amaçlayan operasyonun tamamlanmış sayılması gerektiğini yazmıştım. Bu durumda İngiltere’deki şüphe ile benim söylediklerim arasında bir fark kalmıyor.

Sonuçları açısından değerlendirildiğinde, İngiliz kamuoyu, Müslümanlara karşı olumsuz tavrın güçleneceğini düşünürken, ben bunun İngiltere’nin Ortadoğu’daki etkinliğini sınırlamak amacıyla yapıldığını söylüyordum. Her iki sonuç da bir paranın iki yüzü gibi ve biri diğerini doğurur.

Bu konuda yapılan başka bir değerlendirme ise mesnetsiz kalıyor. Eylemin amacının Lübnan’daki vahşi İsrail saldırılarının kamuoyunda yarattığı olumsuzluğu örtmek olduğu iddiası, eylemin hemen arkasından ateşkes sağlandığı için ve eylem konusunda oluşan şüpheler nedeniyle anlamlı görünmüyor.

Asıl mesele eylemi yapan odak hakkında makul bir tahminde bulunabilmek. Eğer olay, düşünüldüğü ve söylendiği gibi, şüpheli ise ve bir yönlendirme veya provokasyon amacı taşıyorsa, terör zanlısı olanların dışında bir odak aramak ya da El-Kaide gibi sanık sandalyesinde oturan örgütü teröre maruz kalan ülkelerden birinin yönettiği provokatif bir örgüt saymak gerekir. İngilizler bu soruyu soracaklardır ve kendilerine göre bir cevap vereceklerdir. Bu değerlendirmenin kendi gizli servislerini itham biçiminde olması da mümkündür.

Aslında cevaplandırılması çok zor bir soru karşısındayız ve bu tür olayları açıklamak için benzer eylemleri kimin ne amaçla yaptığının ortaya çıkarılması gerekir. İhtimallerden biri başka bir ülkenin gizli servisinin İngiltere’yi etkilemek için yapmış olmasıdır ama bu tek seçenek değildir. İngiltere içinde, iktidarın politikasına karşı çıkan bir grup da böyle bir eylemi gerçekleştirmiş olabilir ve o da İngiltere’nin İslam politikasına ve Ortadoğu’daki tavrına karşı olabilir. Ya da bizzat iktidarın kendisi, ülkedeki İslam karşıtlığını büyütmek için böyle bir yola başvurabilir.

Bu konuda karar verebilmek için maddi deliller bulmak neredeyse imkansızdır ve sonuca ancak siyasi analizler yapılarak ulaşılabilir. İlk değerlendirme bölgedeki aktörlerin kendi aralarındaki ilişkilerin niteliğini belirlemek olmalıdır. Rusya, bilinçli bir biçimde bölgeye karşı kayıtsızdır. Aktif rol oynayan İngiltere ile ABD arasındaki ilişkilerin tam bir uyum içinde olduğu ortak bir yargıya dönüşmüştür ama bence asıl sorgulanması gereken budur. Bu sorgulama ülkeler düzeyinde değil, iktidarlar açısından yapılmalıdır. Benim kanaatim Blair ile Bush yönetiminin aynı frekansta olmadıklarıdır. Bu nedenle eylem Bush yönetimi veya İngiltere’deki Blair karşıtı güçler ya da bu ikisinin ortak operasyonu olabilir. Önümüzdeki günlerde, bölgedeki operasyonlarda, Fransa ABD yakınlaşmasının bugünkü İngiltere-ABD ortaklığının yerini alması halinde ve bunun özellikle Suriye’ye yönelik operasyonlarda görülmesine şaşırmayacağım.

Bu olayın ayrıntılarıyla ilgilenmemin başka bir nedeni de var. Geçenlerde emekli bir general, görevlileri dikkatli olmaya davet için, bir kaç bomba attırdığını söylediği zaman, bölgede provokasyon olduğunu düşündüğüm bir çok eylemi hatırladım. Olayı gerçekleştirenlerin kendilerince masum sayılan gerekçeleri olabilirdi ama siyasi düzeyde analiz yapıldığı zaman bugün karşılaştığımız manzaranın temelinde bu masum sayılan eylemler yatmaktaydı.

Aslında önemli bir sorun karşısındayız. Bir politika izlerken halka, daha doğrusu bu politikayı uygulayanlara açıklamalar yapmak, olayları anlatmak mı gerekir yoksa birkaç eylemle onları istenilen yöne yönlendirmek mi daha doğrudur? Bugün izlenen yol budur ama ben bunun doğru olmadığını ve olabildiğince geniş bir kadroya bilgi vermek gerektiğini düşünüyorum. Dar alanda paslaşanlar itiraz ediyor ve ‘ Anlayan vardı da anlatmadık mı?’ diyorlar.

15.08.2006-Star

 

 

 

 

 

 

 

Giriş | Yeni Sayfa 120

Bu sitenin son güncelleştirilme tarihi 08/11/06 13/01/09